|
Döküm, erimiş metallerin önceden istenilen şekilde hazırlanmış olan kalıplara dökülmesi işlemidir. Kalıba dökülen sıvı metal katılaştığında, kalıbın şeklini alan döküm oluşur. Metal maddelerin büyük bir kısmı üretim süreçlerinde döküm işleminden geçer.
Yaygın kullanılan kalıpların çoğu kum, kil, seramik, harç, metal gibi diğer maddelerden yapılır. Bu maddeler, tahtadan veya başka bir şeyden yapılmış olan şeklin yüzeyine, erimiş metallerin içine döküleceği formu belirlemek için sarılır. Şekil, kalıbın özelliklerini muhafaza edebilecek düzeye geldiğinde kalıptan ayrılır. Kalıplar genellikle iki parçadan oluşur. Şekil çıkarıldıktan sonra iki şekil birleştirilir. İğneleme ve sıkıştırmayla iki şeklin tam olarak birleştirilmesi sağlanılır. Daha sonra erimiş metal, özel girişlerden kalıba dökülür. Erimiş metalin kalıbın bütün yönlerine dağıtılması sağlanılır. Kalıp erimiş metalin yapacağı baskılara karşı yeterince sağlam olmalıdır. Ayrıca erimiş metalin, kalıp boşluğunda bulunan diğer gazları dışarı atabilmesi için kalıba yeterince nüfus etmesi gerekir. Aksi takdirde döküm içinde delikler olacaktır. Ayrıca kalıbın yapıldığı metal ile kalıba dökülen metalin birleşmemesi gerekir.
Dökümhane için yapılan şekiller, dikkat ve ustalık gerektirir. Sıcaklık düşmeleri ve sıvıdan katıya hal değişmesi sırasında oluşacak büzülmelerin telafisinin edilmesi için şekiller istenilen dökümden daha geniş şekilde yapılır. Kalıbın içinde bulunan polistiren köpük, erimiş metal ile karşılaştığında buharlaşır. Balmumu, eritilmiş metalin kalıba dökümünden önce eritilmelidir. Metal kalıplar, metal döküm çeşitleri için kullanılır. Genellikle dökümün içinde bir oyuk boşluğunun olması istenilir. Bunun için eşelenmiş ince kum kalıp parçalarından birinin içine konulur.
|